Po drugie - Piotr Lebiedziński

Piotr Lebiedziński

Kolejno warto wymienić wynalazcę, inżyniera, producenta papieru i aparatów fotograficznych - Piotra Lebiedzińskiego. Konstruktor urodził się w 1860 roku w Sokółce - w niewielkim mieście znajdującym się pod panowaniem zaborców rosyjskich. Po ukończeniu studiów chemicznych w Petersburgu, przeprowadził się do Warszawy, gdzie rozpoczął karierę jako ceniony wynalazca i przedsiębiorca. Młody fascynata fotografii został właścicielem sklepów z materiałami fotograficznymi. Pierwszy z nich mieścił się przy Krakowskim Przedmieściu 65, a drugi przy ul. Marszałkowskiej 99. Poza działalnością biznesową Lebiedziński zajmował się wykonywaniem zdjęć i rozsyłaniem ich na konkursy fotograficzne. Należał do Polskiego Towarzystwa Miłośników Fotografii i był współredaktorem pisma Fotograf Warszawski. Ponadto był pierwszym polskim fotografem, który użył promieni Rentgena do wykonania swoich dzieł. Niejednokrotnie prezentował publicznie swoje prace i dokonywał ich szczegółowej analizy. 

Aktorzy warszawskich teatrzyków ogródkowych
w filmie Piotra Lebiedzińskiego
- Mazur w cztery pary

W 1888 roku Lebiedziński założył wytwórnię papierów fotograficznych, która mieściła się w budynku u zbiegu ul. Stalowej i Konopackiej. Następnie przeniósł jej siedzibę do nowego lokalu na Mokotowie. Firma Piotra Lebiedzińskiego specjalizowała się w produkcji aparatów fotograficznych, materiałów światłoczułych i wyjątkowej jakości papieru fotograficznego, który sprowadzali do swoich państw fotografowie francuscy, brytyjscy, austriaccy i niemieccy. Podczas pierwszej wojny światowej wytwórnia Lebiedzińskiego nadal prężnie pracowała i była jedną z nielicznych firm, którym udało się wytrwać kryzys produkcyjny. W 1933 roku przedsiębiorstwo przekształciło się w spółkę z ograniczoną odpowiedzialnością i zmieniło nazwę na ,,Foton". Wytwórnia utrzymała się na rynku po śmierci Lebiedzińskiego. Zamknięto ją dopiero w 1940 roku, już podczas okupacji hitlerowskiej. Za zasługi dla rozwoju przemysłu fotograficznego konstruktor otrzymywał w 1908 roku złoty medal.  

Piotr Lebiedziński był szczególnie uzdolniony technicznie. Wiele lat poświęcił na ulepszanie gramofonu, budowanie membran dźwiękowych oraz nagrywanie płyt gramofonowych. W 1893 roku stworzył kamerę zdjęciową i projekcyjną. Nie był to jednak wynalazek doskonały, ponieważ Lebiedziński nie zastosował taśmy celuloidowej a kliszę, co umożliwiało fotografowanie tylko dość krótkich, trzydziestosekundowych scenek. Pomimo trudności inżynierowi udało się nakręcić dwa filmy fabularne: Krakowiaka (film utrwalony z udziałem aktorów warszawskich teatrzyków ogródkowych, którzy tańczyli w parku) i Scenę w łazience (dość pikantny obraz filmowy , który przedstawiał zdenerwowanego mężczyznę i nagą kobietę). Przede wszystkim oba prymitywne dzieła charakteryzował wyraźny obraz uzyskany poprzez użycie podwójnego obiektywu w aparacie projekcyjnym.

Papier fotograficzny produkcji Piotra Lebiedzińskiego

Fotografia nie była jedyną pasją Piotra Lebiedzińskiego. Konstruktor poświęcił sporą część życia na odkrywanie tajemnic parapsychologii. Podczas swoich badań współpracował Julianem Ochorowiczem. Jego polem działań były zjawiska psychokinezy oraz mikroskopowa i chemiczna analiza ektoplazmy. Od 1920 roku pełnił funkcję kierownika naukowego, a następnie honorowego prezesa Polskiego Towarzystwa Badań Psychicznych w Warszawie. Był cenionym działaczem nie tylko wśród Polaków. Swoje wykłady przeprowadzał w różnych miastach europejskich, m.in. podczas Międzynarodowych Kongresów Badań Psychicznych (podczas pierwszego zebrania otrzymał główną nagrodę za wygłoszenie swojego referatu). 

Reklamy handlowe na łamach Fotografa Waszawskiego

Piotr Lebiedziński zmarł 30 stycznia 1934 roku w Warszawie. 

Objaśnienia:
Ektoplazma – w pseudonauce nazwa nadana hipotetycznej formie „gęstej bio-energii”, protoplazmatyczna substancja, imitowana przez medium. Jest to garaletowata substancja, wypływająca z ciała medium. Z ust, uszu, nosa, oczu, a nawet z dolnych partii. Według innych wyjaśnień nienaukowych jest to materiał, z którego składają się duchy. Podczas seansów spirytystycznych, ektoplazmę „wydzielały” niektóre organizmy żywe.

Ochorowicz Julian - poeta, filozof, psycholog. Studiował w Szkole Głównej Warszawskiej i na Cesarskim Uniwersytecie Warszawskim, następnie w Lipsku. W latach 1875-1881 docent psychologii i filozofii przyrody na uniwersytecie we Lwowie. Od 1874 do 1875 redaktor Niwy. W okresie 1881-1890 przebywał w Paryżu. Pomiędzy 1868 a 1875 uchodził za jednego z przywódców i teoretyków pozytywizmu.

Psychokineza - określenie używane w parapsychologii do opisu rzekomego wpływu na fizyczne otoczenie z odległości wywołanego za pomocą mocy psychicznych, bez fizycznej ingerencji. W szerszym znaczeniu oznacza właściwość psi, która pozwala wpływać na zachowanie materii.

źródła objaśnień: onet.pl, wikipedia.org

Bibliografia:

S. Janicki, W starym polskim kinie, Warszawa 1985.

T. Lubelski, Historia kina polskiego. Twórcy, filmy, konteksty, Katowice 2009.
A. Żakowicz, Piotr Lebiedziński (1860-1934), [w:] Prace naukowe Akademii Jana Długosza w Częstochowie, Częstochowa 2012.